Projecten RONDA - bouwen aan een snel lerend zorgsysteem voor oncologie

RONDA - bouwen aan een snel lerend zorgsysteem voor oncologie

15 mei 2026

Met RONDA (Realtime ONcology DAta), voorheen R(H)ONDA, werkt IKNL aan een snel lerend zorgsysteem voor de oncologie. Het doel is om gegevens uit de dagelijkse zorg sneller beschikbaar te maken voor de Nederlandse Kankerregistratie (NKR). Zo krijgen zorgprofessionals, onderzoekers en beleidsmakers eerder inzicht in de inzet en effectiviteit van behandelingen, zonder extra registratielast.

Meer weten of aansluiten?

Neem contact op met Lizette Berkx, senior adviseur RONDA, via l.berkx@iknl.nl voor meer informatie over RONDA, deelname door uw ziekenhuis of samenwerking binnen het project.

Sneller leren van dagelijkse zorgdata

Met RONDA benut IKNL bestaande zorgdata eerder en vaker in het zorgtraject. Het gaat om gegevens die al in het elektronisch patiëntendossier (epd) beschikbaar zijn. Door deze data sneller te gebruiken voor registratie, monitoring en onderzoek ontstaat eerder inzicht in behandeluitkomsten. Dat helpt om van de dagelijkse praktijk te leren en de zorg voor mensen met kanker te verbeteren.

Realtime monitoring als basis voor betere zorg

Realtime en near-realtime monitoring maakt sneller zichtbaar voor welke patiëntgroepen een behandeling werkt, welke kenmerken daarbij een rol spelen en waar bijsturing nodig is. Dit ondersteunt passende zorg, regionale samenwerking en besluitvorming over nieuwe - vaak dure - geneesmiddelen.

Modernisering van de NKR

Wat begon in de hemato-oncologie is uitgegroeid tot een bredere aanpak om de NKR sneller, slimmer en met minder handmatig werk te vullen. IKNL verbindt hiervoor databronnen, werkt aan een generieke gegevensinfrastructuur en kiest voor een combinatie van geautomatiseerde datastromen en validatie door hoogopgeleide datamanagers. Zo blijven kwaliteit en betrouwbaarheid gewaarborgd. RONDA sluit daarmee aan op de bredere ambitie van IKNL om meer automatisch en minder handmatig te registreren, databronnen te verbinden en gegevens sneller terug te geven aan het veld.

De Datagateway: veilige, uniforme datastroom

Voor RONDA werkt IKNL samen met Performation. De Datagateway van Performation draait binnen de beveiligde infrastructuur van de zorgorganisatie en sluit aan op een kopie van verschillende bronsystemen, zoals epd’s. De Datagateway ondersteunt systemen zoals HiX, Epic en Nexus en helpt verschillen tussen systemen en lokale inrichting te overbruggen.

De software haalt de benodigde data op, verwerkt deze binnen de beveiligde omgeving van de zorginstelling en vertaalt de informatie naar een uniform datamodel. Daardoor ontstaat een betrouwbare, gestandaardiseerde datastroom van ziekenhuisdata naar de NKR.

Opschaling in Nederlandse ziekenhuizen

RONDA werkt stapsgewijs aan een geautomatiseerde datastroom van epd’s naar de NKR. De aanpak startte in 2021 met Erasmus MC en Reinier de Graaf Gasthuis. Daarna sloten onder meer UMC Utrecht, St. Antonius Nieuwegein, Catharina Ziekenhuis, Amsterdam UMC, Bravis, Antonius Sneek en VieCuri aan. In 2024 volgden ook de ziekenhuizen binnen OncoZON. Zo groeit RONDA uit tot een landelijke aanpak die de komende jaren verder opschaalt. Inmiddels zijn 26 ziekenhuizen aangesloten op de automatische datastroom naar de NKR (mei 2026).

Toepassingen van RONDA

RONDA laat zien hoe een geautomatiseerde datastroom de NKR sneller vult en tegelijk nieuwe toepassingen voor zorg, beleid en onderzoek ondersteunt. De toepassingen hieronder laten zien hoe (near-)realtime data bijdragen aan vroege signalering, stuurinformatie en innovatief onderzoek.

Innovatief trialdesign

De toepassing van RONDA sluit aan bij een groeiende uitdaging binnen klinisch onderzoek. Randomized controlled trials (RCT’s) leveren weliswaar de hoogste bewijskracht, maar zijn in toenemende mate moeilijk uitvoerbaar. Patiëntgroepen worden door zorg op maat kleiner en specifieker, terwijl RCT’s juist grote aantallen patiënten vereisen en veel tijd en middelen kosten.

Door actuele real‑world data uit de NKR te gebruiken als virtuele controlegroep, biedt RONDA een alternatief dat deze beperkingen deels ondervangt. De ervaringen uit de HO155‑studie laten zien dat een externe controle-arm, samengesteld met actuele NKR‑data via de RONDA‑infrastructuur, vergelijkbare uitkomsten en trends oplevert. Daarbij maakt de veilige en gestandaardiseerde koppeling van patiëntgegevens het mogelijk om nauwkeurig te matchen op ziektekenmerken, behandeling, respons en bijwerkingen, zonder dat herleidbaarheid naar individuele centra ontstaat.

Stuurinformatie

Met RONDA beschikt de Nederlandse Kankerregistratie (NKR) sneller over actuele gegevens. Deze versnelde gegevensverwerking maakt het mogelijk om tijdiger te sturen op beleid en zorg, doordat cijfers eerder beschikbaar komen in IKNL-applicaties.

De gegevens zijn onder andere zichtbaar in:

de openbaar toegankelijke toepassingen NKR Cijfers en de Nederlandse Kankeratlas
de besloten toepassingen IZA Netwerktool en Regiorapportages

Bekijk voor een volledig overzicht de pagina Cijfers over Kanker. Hier leest u ook hoe u NKR-data kunt aanvragen voor onderzoek en statistiek.

Vroege signalering

Met vroege signalering vult IKNL de NKR eerder in het behandeltraject met een minimale kerndataset. De Datagateway ontsluit hiervoor signaleringsdata uit het epd, bijvoorbeeld over de inzet van geneesmiddelen en relevante onderzoeksgegevens. Datamanagers van IKNL gebruiken deze signalering voor gerichte registratie, van bijvoorbeeld follow-up, en valideren de gegevens samen met medisch specialisten. Zo komen relevante behandelgegevens sneller beschikbaar voor analyse, terugkoppeling aan het veld en verbetering van de zorg.

Bijdrage aan Oncode Accelerator

RONDA draagt bij aan de ambities van Oncode Accelerator om nieuwe kankerbehandelingen sneller te ontwikkelen en beter beschikbaar te maken. Door zorgdata eerder bruikbaar te maken voor onderzoek, monitoring en evaluatie, verkort RONDA de stap van innovatie naar toepassing in de praktijk. Zo komen klinische data eerder beschikbaar voor patiëntcohorten, evaluatie en de ontwikkeling van nieuwe behandelingen.

Privacy, beveiliging en regie

Privacy en gegevensbeveiliging zijn een vast onderdeel van RONDA. De Datagateway draait binnen de beveiligde omgeving van het ziekenhuis en verwerkt gegevens daar voordat deze beschikbaar komen voor verdere toepassing. De software van Performation fungeert uitsluitend als technisch hulpmiddel. Het slaat geen data op en gebruikt geen gegevens.

De Datagateway genereert alleen de epd‑gegevens die nodig zijn voor de Nederlandse Kankerregistratie (NKR). Deze gegevens worden rechtstreeks vanuit de beveiligde ziekenhuisomgeving via een veilige verbinding verstuurd naar de FHIR‑server van IKNL. Performation heeft hierbij geen toegang tot de data en de gegevens komen niet terecht in de Performation‑omgeving. IKNL importeert de gegevens na validatie en eventuele verrijking in het registratiesysteem van de NKR.

IKNL gebruikt alleen gegevens die nodig zijn voor registratie, monitoring en onderzoek binnen de afgesproken kaders. Dataminimalisatie, veilige verwerking en duidelijke afspraken over rollen en verantwoordelijkheden staan hierbij centraal. Het ziekenhuis houdt regie over toegang tot epd-tabellen en autorisaties.

IKNL en Performation werken volgens de geldende normen en kaders voor veilige gegevensverwerking:

NEN 7510
ISO 27001
de Algemene verordening gegevensbescherming (AVG)

Projectteam

Het RONDA-projectteam bestaat uit experts van IKNL, Performation en verschillende ziekenhuizen. Samen brengen zij kennis bijeen op het gebied van oncologie, datainfrastructuur, FHIRstandaarden, registratie en juridische kaders. Het team werkt aan een aanpak die technisch robuust is, inhoudelijk klopt en aansluit op de dagelijkse praktijk in ziekenhuizen. Deze multidisciplinaire samenwerking is nodig om zorgdata veilig, uniform en bruikbaar beschikbaar te maken voor de NKR.

Veelgestelde vragen

Hieronder vindt u antwoorden op veelgestelde vragen over RONDA, de NKR, deelname van ziekenhuizen en de manier waarop IKNL omgaat met gegevens, validatie en beveiliging.

Wat is de Nederlandse Kankerregistratie?

De Nederlandse Kankerregistratie (NKR) bevat gegevens over mensen met kanker in Nederland. IKNL beheert deze registratie en gebruikt de data voor inzicht in incidentie, behandeling en uitkomsten van kankerzorg. RONDA helpt om onderdelen van deze registratie sneller en slimmer te vullen met gegevens uit de dagelijkse zorg.

Lees meer op de pagina over de Nederlandse Kankerregistratie.

Waarom werkt IKNL samen met Performation?

IKNL en Performation werken al langer samen aan data- en informatievoorziening in de oncologische zorg. Beide organisaties delen de ambitie om sneller inzicht te krijgen in de inzet en effectiviteit van kankerbehandelingen. De Datagateway van Performation maakt het mogelijk om gegevens uit verschillende ziekenhuissystemen veilig en uniform beschikbaar te maken. Zo ontstaat een belangrijke technische basis voor geautomatiseerde aanlevering aan de NKR.

Heeft de R(H)ONDA methodiek met de Datagateway zich bewezen?

Ja. RONDA startte in 2021 als R(H)ONDA, een pilot in vijf hematologiecentra. Deze pilot liet zien dat de Datagateway data betrouwbaar en geautomatiseerd beschikbaar maakt voor de NKR. Sinds 2023 bevindt RONDA zich in de opschalingsfase. Inmiddels zijn 26 ziekenhuizen (mei 2026) aangesloten op de automatische datastroom naar de NKR.

Welke contractuele afspraken gelden voor het vullen van de NKR en de samenwerking tussen IKNL en Performation?

Afspraken rondom de selectie, abstrahering, controle en registratie in de NKR van specifieke gegevens van patiënten met kanker, afkomstig uit de elektronische patiënten dossiers (epd):

NKR-overeenkomst tussen IKNL en ieder ziekenhuis in Nederland (> 30 jaar)
Afspraken dat voor de registratie in de NKR ook gebruik gemaakt kan worden van digitale applicaties, meer specifiek de Datagateway van Performation
Digital Data Transfer Agreement tussen IKNL en Ziekenhuis
Afspraken voor het door middel van de Datagateway verstrekken van patiëntgegevens die onderdeel uitmaken van de NKR-itemsets aan IKNL
Overeenkomst van opdracht met Verwerkersovereenkomst tussen Performation en Ziekenhuis
Afspraken over geheimhouding, waarborgen rondom de datastroom richting de NKR, garanties en intellectueel eigendom
Samenwerkingsovereenkomst IKNL en Performation

Hoe werkt de Datagateway technisch?

De Datagateway draait binnen de beveiligde ziekenhuisomgeving. De software:

sluit aan op bronsystemen zoals ChipSoft HiX, EPIC en Nexus
haalt alleen de noodzakelijke informatie op
vertaalt data naar één landelijk datamodel
verrijkt data volgens wet- en regelgeving
zet data klaar voor veilige overdracht aan de NKR

De Datagateway slaat geen patiëntgegevens op buiten het ziekenhuis.

Wat doet de Datagateway voor de NKR?

De Datagateway haalt dagelijks gestructureerde klinische data op uit de beveiligde ziekenhuisomgeving ten behoeve van de NKR. Dit ondersteunt de modernisering van de NKR en versnelt het beschikbaar komen van actuele gegevens. Handmatige registratie maakt steeds meer plaats voor standaardisering en inzet van ICT. Het werk van datamanagers verschuift hierdoor van registreren naar valideren.

IKNL en Performation gebruiken Zorginformatie Bouwstenen (ZIB’s), zodat datavelden overal dezelfde definitie hebben. De Datagateway helpt om informatie die relevant is voor de NKR automatisch uit het epd te verzamelen en te standaardiseren. Daarnaast signaleert de Datagateway belangrijke gebeurtenissen in het zorgtraject, waardoor datamanagers gerichter kunnen valideren en registreren.

NKR-data worden gebruikt voor statistiek en wetenschappelijk onderzoek naar kanker.

Welke data gaan naar de NKR?

Het gaat om de standaard NKR-itemsets, zoals diagnosen, behandelingen, patiënt- en tumorkenmerken en relevante tijdstippen in het zorgtraject. Ziekenhuizen bepalen zelf welke tabellen zij hiervoor beschikbaar stellen. Performation verwerkt alleen de gegevens die nodig zijn voor NKR-registratie.

De data worden opgenomen in de NKR, beheerd door IKNL en gebruikt voor statistiek en wetenschappelijk onderzoek. Uitgifte van gegevens verloopt uitsluitend via een formele gegevensaanvraag, zoals beschreven op de IKNL-website.

Hoe worden de gegevens beveiligd?

De gegevensverwerking binnen RONDA start in de beveiligde omgeving van het ziekenhuis. IKNL en Performation werken volgens NEN 7510, ISO 27001 en de AVG. Datamanagers krijgen alleen toegang wanneer dat nodig is voor het doel van de registratie. Voor de geautomatiseerde datalevering is een Data Protection Impact Assessment (DPIA) uitgevoerd. Lees meer op de pagina over de Nederlandse Kankerregistratie.

Hoe worden de data naar de NKR verstuurd?

De gegevens worden verzonden via HL7 FHIR R4, de landelijke standaard voor veilige en uniforme gegevensuitwisseling in de zorg. IKNL volgt hierbij de Nictiz‑profielen en vult deze aan wanneer voor bepaalde tumorsoorten nog geen specifieke profielen bestaan.

Is bekend hoeveel data automatisch worden geregistreerd?

IKNL en Performation werken eraan om zoveel mogelijk gestructureerde NKR-items automatisch te verzamelen via de Datagateway. Voor ongestructureerde data verstuurt de Datagateway signaleringen. Een ruwe schatting is dat ongeveer 50% van de NKR-items uit gestructureerde data bestaat.

De tijdwinst in handmatige registratie gebruikt IKNL om op meer momenten in het zorgtraject te registreren. Daardoor ontstaat beter inzicht in het geheel aan therapielijnen, in plaats van alleen in de primaire behandeling. De betrouwbaarheid van de NKR blijft gewaarborgd door de combinatie van registratie en validatie door hoogopgeleide datamanagers.

Wie is eigenaar van de NKR-data?

De gegevens worden onderdeel van de NKR en vallen onder beheer en eigenaarschap van IKNL. Gebruik van deze gegevens verloopt altijd via een formele gegevensaanvraagprocedure, zoals beschreven op de IKNL-website.

Komen NKR-data beschikbaar bij Performation?

Nee. Performation ontvangt of bewaart geen NKR‑data. De Datagateway fungeert uitsluitend als beveiligd technisch kanaal binnen het ziekenhuis om epd-data voor de NKR naar IKNL te sturen.

Hoe houdt het ziekenhuis regie over eigen data?

Voor de werking van de Datagateway zijn bepaalde tabellen in de databasestructuur van het epd nodig. Meestal volstaat een replica. Het ziekenhuis verleent autorisatie via een specifiek ingerichte databaserol, waarmee alleen toegang bestaat tot de benodigde tabellen en kolommen.

Het ziekenhuis kan Performation leesrechten geven op de database van het ziekenhuisinformatiesysteem, bij voorkeur in een replica-omgeving. Bij Epic betreft dit bijvoorbeeld de Clarity-database. Autorisaties kunnen worden beperkt tot de tabellen die de Datagateway mag verwerken. Als de databehoefte verandert, voert de ICT-afdeling van het ziekenhuis de benodigde aanpassingen door.

Een alternatief is dat het ziekenhuis de benodigde tabellen en kolommen zelf op de Datagateway-server plaatst.

Wat is nodig om de Datagateway te installeren?

De implementatie van de Datagateway bestaat uit vier stappen:

Inventarisatie: Performation en het ziekenhuis stemmen capaciteit, planning en infrastructuur af. Hiervoor zijn meestal een netwerkbeheerder en systeembeheerder nodig.
Installatie en configuratie: Performation installeert en configureert de Datagateway. Vanuit ICT is op afroep een netwerkbeheerder nodig voor eventuele netwerkknelpunten.
Implementatie en validatie van de data‑import naar de NKR: Performation valideert de eerste dataleveringen. Vanuit het ziekenhuis zijn hiervoor vooral een BI-specialist of medewerker zorgregistratie met datakennis en een arts nodig voor inhoudelijke duiding.
Beheer: Voor beheer is een technisch contactpersoon in het ziekenhuis nodig, die beschikbaar is wanneer er iets misgaat in het proces van dataverladingen.

De kosten voor de installatie van de Datagateway worden gedekt uit subsidiegelden van het Nationaal Groeifonds binnen Oncode Accelerator.

Implementatietijd:

Hoe sluit RONDA aan op landelijke ontwikkelingen?

RONDA sluit aan op de Nationale Visie op het gezondheidsinformatiestelsel en het Integraal Zorgakkoord (IZA). In beide kaders staan veilige elektronische gegevensuitwisseling en het gebruik van datastandaarden, zoals HL7 FHIR en ZIB’s, centraal.

Wat zijn de kosten voor deelname?

De kosten voor implementatie en beheer van RONDA worden gedekt door de subsidie binnen Oncode Accelerator vanuit het Nationaal Groeifonds. Ziekenhuizen betalen geen implementatie‑ of beheerkosten aan IKNL of Performation. De kosten voor servercapaciteit (ongeveer €500–€1.500 per maand) zijn voor rekening van het ziekenhuis.

Meer informatie

Wilt u meer weten over RONDA, de mogelijkheden voor uw ziekenhuis of de inzet van de Datagateway? Neem contact op met Lizette Berkx, senior adviseur RONDA, via l.berkx@iknl.nl.

Gerelateerd nieuws

18 augustus 2025

Infrastructuur voor geautomatiseerde gegevensuitwisseling R(H)ONDA gevalideerd

infrastructuur datastroom RHONDA gevalideerd

De resultaten van een validatiestudie tonen aan dat automatische gegevensuitwisseling vanuit elektronische patiëntendossiers (epd's) naar de Nederlandse Kankerregistratie (NKR) betrouwbaar is. De validatiestudie bevestigt dat gestructureerde data over diagnose, laboratoriumwaarden en behandeling via de Datagateway van Performation correct uit de epd’s kunnen worden opgehaald en sneller beschikbaar zijn in de NKR. lees verder

19 november 2024

OncoZON sluit aan bij R(H)ONDA voor geautomatiseerde datastroom met de Nederlandse Kankerregistratie

Het Oncologisch Zorgnetwerk Zuidoost Nederland (OncoZON) heeft een intentieverklaring ondertekend om deel te nemen aan R(H)ONDA. Dit initiatief van Integraal Kankercentrum Nederland (IKNL) en Performation Healthcare Intelligence, richt zich op het automatiseren van de gegevensuitwisseling tussen het elektronisch patiëntendossier (epd) en de Nederlandse Kankerregistratie (NKR).

lees verder

Maak kennis