tekening multidisciplinair overleg

Multidisciplinaire overleggen van morgen

Het bespreken van de behandelingen van patiënten met kanker in een multidisciplinair teamoverleg is wereldwijd gebruikelijk in de kankerzorg en vergt een forse investering in tijd en geld. Efficiënte samenwerking en communicatie tussen zorgaanbieders in alle betrokken specialismen is daarom cruciaal. Evidence-based criteria die een kwalitatief hoogstaand functioneren van deze overleggen kunnen garanderen ontbreken echter. Ook is de huidige generatie medisch specialisten niet opgeleid om in multidisciplinaire teams te werken. In twee onderzoeken inventariseerden Janneke Walraven en haar collega’s zowel de factoren die van invloed zijn op de efficiëntie, het functioneren en de kwaliteit van de multidisciplinaire overleggen, identificeerden zij barrières en aanvullende trainingsbehoeften bij medisch specialisten in opleiding én doen zij aanbevelingen voor verbetering op beide vlakken.

Allereerst haalden de onderzoekers vijf thema’s die van belang zijn bij multidisciplinair overleg uit de literatuur rond eerdere studies. Dit waren kenmerken en logistiek, teamcultuur, besluitvorming, educatie en evaluatie en gegevensverzameling. De kwaliteit van multidisciplinaire overleggen verbetert wanneer de vergadering wordt gepland, gestructureerd, voorbereid en bijgewoond door alle kernleden, begeleid door een gekwalificeerde voorzitter en ondersteund door een beheerder. Verder komt het de kwaliteit ten goede als er een passende hoeveelheid tijd per patiëntencasus wordt vastgesteld. Het stroomlijnen hiervan, ofwel het bespreken van een vooraf gedefinieerde selectie van cases in plaats van het bespreken van elk geval, kan een manier zijn om dit te bereiken. 

Interviews naar factoren voor effectieve overleggen

Effectieve overleggen vereisen dat alle deelnemers over samenwerkings- en communicatievaardigheden beschikken. Van deelnemende artsen in opleiding tot specialist (AIOS) wordt verwacht dat zij deze competenties ontwikkelen door hun begeleiders te observeren. De huidige generatie medisch specialisten is echter niet opgeleid om in multidisciplinaire teams te werken. De opleiding is momenteel vooral gericht op medische competenties. De onderzoekers hebben daarom naast bovenstaand literatuuronderzoek nog een studie gedaan en semigestructureerde interviews afgenomen met negentien AIOS en zestien medisch specialisten die deelnamen aan oncologische multidisciplinaire overleggen. 

Bewustwording van educatieve functie van multidisciplinaire overleggen

Uit de interviews kwamen drie thema's naar voren, te weten: bewustwording van de educatieve functie van multidisciplinaire overleggen bij zowel specialisten als AIOS, kenmerken van multidisciplinaire overleggen zoals tijdsdruk en regelgeving en tenslotte teamdynamiek en gedrag. Leren deelnemen aan multidisciplinaire overleggen wordt mogelijk gemaakt door specialisten en AIOS die de educatieve functie van deze overleggen erkennen. Dat betekent dat de functie van de overleggen verder gaat dan hun medische inhoud.

Goede voorbereiding, begeleiding en aanvullende training nodig

Daarnaast helpt het als supervisors een lesgevende rol vervullen en voorwaarden stellen die AIOS in staat stellen te participeren. Dat kan bijvoorbeeld door ze goed voor te bereiden en door hen verantwoordelijkheden toe te wijzen. Belemmeringen voor de deelname van AIOS aan multidisciplinaire overleggen zijn onder meer onvoldoende begeleiding door hun begeleiders, tijdsdruk, regelgeving die hun actieve deelname belemmert, een hiërarchische relatiestructuur, onbekendheid met het team en persoonlijke kenmerken van AIOS zoals een gebrek aan zelfvertrouwen en verlegenheid. De geïnterviewden gaven aan behoefte te hebben aan aanvullende training met bijvoorbeeld simulaties, met name om gedrags- en communicatieve vaardigheden te verbeteren. De onderzoekers raden tenslotte aan om toekomstige studies te richten op samenwerkingscompetenties.

 

Gerelateerd nieuws

Gegevensset MDO: de basisset voor elk multidisciplinair overleg

groep vrouwelijke zorgprofessionals in overleg aan een tafel

Binnen het programma Naar regionale oncologienetwerken wordt hard gewerkt aan standaarden voor eenmalige registratie voor meervoudig gebruik. Zoals een set generieke gegevens die je altijd nodig hebt voor een regionaal multidisciplinair overleg (mdo): dat is de Gegevensset MDO. Ziekenhuizen kunnen deze landelijke basisset in hun eigen epd inbouwen. Voor de verschillende mdo’s kunnen ze die aanvullen met de relevante tumorspecifieke informatie. De Gegevensset MDO Aanmelding en Verslag, zoals de set voluit heet, is een coproductie van IKNL met het project Data Delen Midden Nederland (DDMN) van Oncomid.

lees verder

Knelpuntenenquête Mondklachten in de palliatieve fase van start

gesprek arts oudere patiënt

De richtlijn Mondklachten in de palliatieve fase wordt herzien. Daarom worden zorgprofessionals gevraagd hun knelpunten uit de praktijk aan te geven via een enquête. IKNL is de procesbegeleider voor de richtlijnen palliatieve zorg. 

lees verder