Met data maken we zichtbaar wat écht telt in hospicezorg
Sinds oktober 2025 maakt hospice Dignitas gebruik van het Sympal-dashboard. Hierbij worden gegevens opgehaald die routinematig al worden vastgelegd in het eZorgdossier- volledig geautomatiseerd en zonder extra registratielast. Ingeborg Immen, coördinator van hospicezorg Dignitas, vertelt over de grote voordelen van het gebruik van Sympal voor het hospice.
Hospice Dignitas in Hoorn biedt met acht bedden 24/7 formele en informele zorg aan mensen in de laatste levensfase, met een levensverwachting van niet meer dan drie maanden. De gasten hebben uiteenlopende ziektebeelden, van oncologische aandoeningen tot orgaanfalen. Het hospice werkt met een eigen zorgteam van verpleegkundigen en verzorgenden, ondersteund door 100 vrijwilligers die ook ’s nachts aanwezig zijn.
Door alle samengebrachte informatie krijgen we een completer beeld van onze gast. Niet alleen hoe het met iemand gaat, maar ook wat voor diegene belangrijk is. Dat helpt ons om zorg echt passend te maken - Ingeborg Immen
.jpg "Ingeborg-van-Immeren_hospice-dignitas_portret-(3).jpg")
Van gevoel naar onderbouwde zorg
“De zorg die in een hospice wordt geboden is vanuit verpleegkundig perspectief gebaseerd op deskundig klinisch handelen en op professionele ervaring en intuïtie,” zegt Immen. “Dat blijft belangrijk, maar met Sympal voegen we daar een nieuwe laag aan toe: feitelijke onderbouwing en integraal overzicht. In ons eZorgdossier Madenco worden onder andere zorgbehoeften, Karnofsky Performance Scale (KPS)-scores, markering van de stervensfase en de symptoomlast (tweemaal per week gemeten met het Utrecht Symptoomdagboek 4D) vastgelegd. Ook is er expliciet aandacht voor behoeften en wensen op fysiek, psychisch, sociaal en spiritueel vlak.
Door alle samengebrachte informatie in het dossier krijgen we een veel completer beeld van onze gast. Niet alleen hoe het met iemand gaat, maar ook wat voor diegene belangrijk is. Dat helpt ons om zorg echt passend te maken.”
Direct effect op de patiënt
Die inzichten hebben concrete gevolgen voor de zorg. “We kunnen sneller signaleren als klachten zoals pijn of angst toenemen en daar gerichter op handelen. Maar ook het gesprek verandert: we zijn ons bewuster van wat iemand nodig heeft om zich veilig en gezien te voelen.”
Ook minder zichtbare aspecten krijgen meer aandacht. “We registreren bijvoorbeeld nu ook standaard iemands geloof of levensbeschouwing. Dat helpt ons om rituelen en wensen rond het levenseinde tijdig te bespreken. Voor onze gasten en naasten maakt dat een groot verschil.”
Volgens Immen draait het uiteindelijk om regie en kwaliteit. “Dat iemand zich gehoord voelt en dat het levenseinde zo goed mogelijk aansluit bij wat voor die persoon belangrijk is.”
Leren, vergelijken en verbeteren
Met Sympal kunnen hospices zowel hun eigen zorg verbeteren als van elkaar leren. “Door de benchmarkgegevens kunnen we de data vergelijken.’ Bijvoorbeeld als patiënten bij ons meer angst ervaren dan in andere hospices. Dan gaan we samen kijken: waar kan dat aan liggen en wat kunnen we verbeteren?”
De data worden daarom structureel besproken binnen het team. “Sympal helpt ons om de door ons geregistreerde gegevens te gebruiken om samen betere zorg te leveren. Het gesprek erover is minstens zo belangrijk als de registratie zelf”.
Betere triage en doelmatiger gebruik van capaciteit
Sympal helpt ook bij het reflecteren op en verbeteren van de indicatiestelling en opnamebeslissingen. “Tot nu toe gebeurde dat vaak op basis van deskundig verpleegkundig handelen en professionele ervaring en gevoel. Met data kunnen we nog beter inschatten wanneer iemand het meest gebaat is bij opname.”
Dat is cruciaal in de praktijk. “We willen voorkomen dat mensen te vroeg komen en na drie maanden weer naar huis moeten. Maar ook dat mensen te laat komen en nog maar heel kort bij ons zijn. Op dit moment is de gemiddelde ligduur 15 dagen.”
Een betere timing draagt niet alleen bij aan passende zorg, maar ook aan een doelmatig gebruik van schaarse hospicebedden.
Professionalisering van hospicezorg
Volgens Immen draagt Sympal bij aan een bredere ontwikkeling in de sector. “Hospicezorg professionaliseert steeds verder naar zorg die ook data-onderbouwd is.”
Dat maakt het mogelijk om:
- beter samen te werken met andere zorgverleners
- meer eenduidigheid te creëren tussen hospices
- en de kwaliteit van zorg systematisch te verbeteren
Aantonen van de waarde van hospicezorg
De opbrengst van Sympal gaat verder dan interne verbetering om hospicezorg steeds passender te maken voor de zorgvrager. “We kunnen met deze data ook zichtbaar maken wat hospicezorg oplevert,” zegt Immen. “Bijvoorbeeld in termen van kwaliteit van leven en sterven, maar ook in het voorkomen van te vroege opnames in een hospice”.
Daarmee raakt het ook aan een strategisch vraagstuk. De essentie van hospicezorg blijft onveranderd. Immen: “Hospices leveren intensieve, mensgerichte zorg, waar aandacht en nabijheid centraal staan. Door beter inzichtelijk te maken wat dat oplevert, kunnen we ook beter onderbouwen wat wij doen en waarom deze zorg onmisbaar is en passende financiering verdient.”
Oproep aan andere hospices
Immen hoopt dat meer hospices zich aansluiten bij Sympal. “Hoe meer hospices meedoen, hoe betrouwbaarder de inzichten worden. We kunnen dan beter van elkaar leren en samen de kwaliteit van hospicezorg verder versterken. Dat is uiteindelijk in het belang van alle patiënten in de terminale fase en hun naasten.”
Wat is Sympal
In het Sympal dashboard worden zorggegevens routinematig vastgelegd en gedeeld met andere hospices. Het doel is om hiervan te leren en om de zorg voor patiënten te verbeteren. Sympal is een samenwerking tussen IKNL, Stichting PZNL, UMC Utrecht (Expertisecentrum Palliatieve Zorg Utrecht), Associatie Hospicezorg Nederland (AHzN) en Madenco eZorg.
Informatie
Voor vragen over Sympal kunt u terecht bij Dana van Son, adviseur palliatieve zorg IKNL
