Richtlijn borstkankerzorg individueler met meer aandacht voor kwaliteit van leven

Een groot deel van de landelijke richtlijn Borstkanker is herzien en voor iedereen beschikbaar via www.oncoline.nl en www.richtlijnendatabase.nlIn de nieuwe richtlijn zijn onder meer nieuwe geneesmiddelen en screeningsadviezen voor nieuwe mutaties van borstkanker opgenomen. Daarnaast is er meer aandacht voor kwaliteit van leven bij kanker en voor gedeelde besluitvorming met de patiënt. 

‘We zijn duidelijk op weg naar een beleid van meer individuele behandeling, met minder behandeling als dat kan en alleen meer als dat echt nodig is’, zegt Carolien Smorenburg, voorzitter van de richtlijnwerkgroep en werkzaam als internist-oncoloog in het Antoni van Leeuwenhoek. 

In veel meer situaties is expliciet toegevoegd: overleg samen met de patiënt. Dat is belangrijke winst’, aldus Désirée Hairwassers, patiëntenbelangenbehartiger namens Borstkanker Vereniging Nederland en betrokken bij de totstandkoming van de richtlijn. ‘Het zijn de momenten waarop de arts de vraag moet stellen: wat is belangrijk in uw leven? De één grijpt ieder procentje extra kans op overleving aan, ook al heeft dat grote invloed op zijn of haar stemming, energieniveau of seksleven. Een ander maakt een andere keus. Daar kun je geen algemene aanbeveling voor doen.’ 

De oude richtlijn is van 2012. In de tussentijd zijn er veel ontwikkelingen en nieuwe inzichten bijgekomen. In de herziene richtlijn zijn die bij elkaar gebracht en na goedkeuring van alle betrokken wetenschappelijke verenigingen voor iedereen online beschikbaar gemaakt.

Een paar belangrijke wijzigingen in de nieuwe richtlijn:

  • De screeningsadviezen zijn uitgebreid voor nieuwe mutaties in borsttumoren (onder meer CHEK2 en PALB2).

  • Er ligt meer nadruk op gedeelde besluitvorming.

  • Het loco-regionale beleid bij zowel de primaire behandeling als na neoadjuvante therapie en operatie zijn uitgebreid herzien. De indicaties voor okselklierdissectie zijn afgezwakt, radiotherapie wordt specifieker gegeven en er zijn meer individuele opties opgenomen.

  • Het preventief weghalen van de eierstokken (ovariëctomie) als onderdeel van hormonale therapie wordt niet meer aanbevolen als eerste keus omdat dit ingrijpende en onomkeerbare effecten heeft.

  • Er worden aanbevelingen gedaan voor het systemisch beleid bij recidieven.

  • In de richtlijn staan voor het eerst ook interventies bij seksualiteit, vermoeidheid en de impact van kanker op het gezinsleven.

Nieuwe manier van actualiseren richtlijn
De revisie van de richtlijn Borstkanker is op initiatief van de Nederlandse Internisten Vereniging (NIV), in afstemming met NABON en met ondersteuning van het Integraal Kanker Centrum Nederland (IKNL) uitgevoerd op basis van knelpunten uit het veld. 

Dit is voor het eerst op een modulaire wijze gedaan. Dat betekent dat de richtlijn niet meer in zijn geheel is herzien, maar dat dit in delen gebeurde. Zo is de richtlijn voortaan gemakkelijker en sneller aan te passen aan de nieuwste inzichten. Dit voorjaar komt er naar verwachting weer een aanpassing aan, in de modules over screening, diagnostiek, risicoprofilering en genexpressieprofielen en de systemische behandeling van gemetastaseerde ziekte. Die teksten liggen nu ter inzage voor commentaar.

De revisie is uitgevoerd door een werkgroep bestaande uit afgevaardigden van meerdere wetenschappelijke- en beroepsverenigingen, NABON en van patiëntenorganisatie BVN. Voor de volledige lijst van betrokkenen verwijzen wij u graag naar de richtlijn.

Gerelateerd

Borstkanker in Nederland 1989-2017: hogere incidentie; betere overleving

vrouw met hond in park

Tussen 1989 en 2017 is de incidentie van eerste, primaire borstkanker in Nederland aanzienlijk gestegen, hoewel in recente jaren een veelbelovende daling is te zien. De overleving van patiënten verbeterde aanzienlijk voor de meeste vormen van borstkanker door minder intensieve chirurgie en toegenomen gebruik van systemische therapieën en/of combinaties met andere behandelingen. Overeenkomstig daalde de sterfte substantieel, ongeacht de leeftijd van deze vrouwen. Dat blijkt uit onderzoek van Daniël van der Meer (NKI) en collega’s met data uit de NKR.

lees verder

Proefschrift Linda de Munck: Minder gevorderde borstkankers door bevolkingsonderzoek

Bevolkingsonderzoek borstkanker draagt bij aan vroegere diagnostiek

Vrouwen die deelnemen aan het bevolkingsonderzoek hebben significant minder vaak een hoog stadium borstkanker bij diagnose dan vrouwen die niet of onregelmatig deelnemen aan de screening. Dat is een van de conclusies uit het proefschrift ‘Breast cancer: screening stage and outcome’ dat Linda de Munck op 30 november verdedigt. Naast het effect van het bevolkingsonderzoek gaat De Munck in op borstkankerchirurgie en nacontrole. 
 

lees verder